Apr 07

Endüstri Mühendisleri bütünleşik üretim ve hizmet sistemlerinin tasarımını yapar, planlar, bu sistemleri yönetir ve çevrimini sağlar. Girdilerin en efektif şekilde kullanılması ve süreçlerin performansının yükseltgenmesi, bağıl olarak çıktı miktarlarının ve kalitesinin arttırılması Endüstri Mühendislerinin başlıca görev ve sorumluluk alanlarıdır. Endüstri Mühendisleri bu görev ve sorumlulukları yerine getirirlerken sosyal bilimler, bilgisayar bilimleri, temel bilimler, yönetim bilimleri, çağdaş iletişim becerileri ile birlikte fiziksel, davranışsal matematik, istatistik/olasılıktan yararlanırlar.

Endüstri Mühendisliğini diğer mühendislerden farklı kılan en önemli nitelikler, insan odaklı olması ve bütünsel bakış açısıyla olaylara yaklaşmasıdır. Yani sistemin merkezindeki en önemli faktörün insan faktörü olduğunun bilincinde olma ve sistemin tüm bileşenlerini etkileşimli sonuçlar bütünü içerisinde ele almaktır.

Endüstri Mühendisleri, kuruluşun kaynaklarının dengeli dağıtımından, etkin kullanımından ve uzmanlar arasındaki işbirliğinin kurulmasında da sorumludur. Bir örgütün kendi özgün uğraşları yanında, farklı alanlardaki uzmanlarla yönetim arasında bir köprü gibi iletişim görevi de yapar.

Endüstri Mühendisliği, her düzeydeki yöneticinin karar verme aşamasında ihtiyaç duyduğu bilgi desteğini, bilimsel yöntemler kullanarak veren kişidir. Bu nedenle bir Endüstri Mühendisi kamu, ticaret, hizmet, tasarım, sanayi ve hatta askeri alanda faaliyet gösteren bütün örgütlerde çalışabilir.

ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİNİN İŞ OLANAKLARI
Hernekadar isminde endüstri kelimesi geçse de, Endüstri Mühendisleri sahip oldukları yaklaşım, ilke, model ve teknikler ile gerek endüstri ve gerekse hizmet işletmelerinde çalışabilecek niteliklere sahiptirler. Çünkü yüksek verimlilik ve kalite ile düşük maliyet her iki tip işletme için de sözkonusudur. Türkiyede yapılan araştırmalara göre;

Endüstri Mühendislerinin %86sı imalat, %6sı enerji ve %7si ulaştırma sektöründe çalışmaktadır.

Endüstri Mühendislerinden çoğunlukla büyük kuruluşlarda çalışmaktadırlar. %36 sı 800 den fazla personel çalıştıran işletmelerde bulunmaktadır.
İşletmeler Endüstri Mühendisi çalıştırmayı ve sayılarını arttırmayı büyük çoğunlukla istemektedirler.

Endüstri Mühendislerinin en çok çalıştıkları faaliyetler; Üretim Planlama, ve Kontrol, İş Etüdü, Yatırım Planlaması, İnsangücü Planlaması, İş Yeri Düzenleme, Proje Yönetimi, İş Değerlendirme ve Ücret Sistemleri ve Yönetim Bilişim Sistemleridir.

Organizasyonlarında Endüstri Mühendisliği Birimi bulunan işletme oranı %24 olup, daha çok Tekstil ve Giyim, Elektronik ve Otomotiv işletmelerinde Endüstri Mühendisliği Brimleri bulunmaktadır.

Endüstri Mühendisliğinin toplam mühendisler içerisindeki oranı %6 dır.
Endüstri Mühendisleri daha çok üretim planlama (%29) ve Endüstri Mühendisliği (%21) isimli bölümlerde çalışmaktadırlar.

Endüstri Mühendisleri, %47 mühendis, %30 şef, %11 müdür ünvanları ile çalışmaktadırlar. Daha düşük oranlarda müdür yardımcısı, şef yardımcısı, baş mühendis ünvanları da kullanılmaktadır.

İşletme organizasyonlarında Endüstri Mühendisliğinin yeri özellikle gerçekleştirilen faaliyetlere bağlı olarak değişebilmektedir. Üretime destek faaliyetler olan iş ve zaman etüdü, işyeri düzenleme, hat dengeleme, verimlilik hesaplamaları, kapasite analizi faaliyetleri genellikle fabrika (işletme) müdürüne bağlı bir endüstri mühendisliği birimince yürütülmektedir. Ayrıca Endüstri Mühendisleri planlama ve kalite güvencesi birimlerinde de çalışmaktadırlar.

Endüstri Mühendisliği günümüzde büyük ölçekli işletmelerde tam anlamıyla tanınmakta ve Endüstri Mühendisi istihdamı her geçen gün artmaktadır. Artık bankacılık, sigortacılık, danışmanlık, turizm va sağlık sektörlerinde yer alan hizmet işletmelerinde de endüstri mühendisi çalışmaya başlamıştır.

Belli Başlı Görev Alanları
1- İş tasarımı, iş ölçümü, ücret yönetimi: İş sistemlerinin gözlem, analiz, yöntem geliştirme, standartlaştırma, süre belirleme ve işgören eğitimini destekleme amaçlarıyla incelenmesini; iş değerleme sisteminin kurulmasını ve buna bağlı olarak ücret teşvik sistemi ile ücretlendirme politikalarının belirlenmesini kapsar.

2- İşyeri düzenleme ve malzeme yönetimi: İşyerindeki makine ve tesisatın yerlerinin belirlenmesini, malzeme akışının düzenlenmesini, işyeri güvenliğinin arttırılmasını, kullanılan araç ve gereçlerin standartlaştırılması ile taşıma-stok-bakım-onarım-yenileme-genişleme gibi faaliyetlerin planlamasını kapsar.

3- Üretim planlaması ve kontrolü: Üretilecek ürün miktarına ve işyeri kapasitesine bağlı olarak, üretimin planlanmasını ve çizelgelenmesini; tezgah yükleme, hammadde, yarı mamul ve mamul stoklarının kontrolünü ve depolanmasını; ekonomik üretim miktarlarının saptanmasını kapsar.

4- Maliyet ve bütçe kontrolü: Üretim maliyetinin tahmini, birim maliyetlerin hesaplanması ve kontrolü için gerekli kayıt düzeninin ve sistemin tasarımını; gereksiz malzeme ve işgücü kullanımının önlenmesini kapsar.

5- Kalite yönetimi: Çoğunlukla istatistiki yöntemler kullanılarak, üretilen mamullerin istenen kalitede olup olmadığının belirlenmesini, toplam kalite yönetimi felsefesinin uygulanması ve kalite güvence sistemlerinin oluşturulması için gerekli sistemlerin tasarlanmasını, kurulmasını, işletilmesini ve kontrol edilmesini kapsar.

6- İşbilim: İnsan, makine, çevre, ilişkilerini inceleyerek, insanların sağlıklı ve üretken bir şekilde çalışabilmeleri için gerekli düzenlemelerin yapılmasını kapsar.

written by admin

Apr 07

Endüstri Mühendisliğinin Kurucusu

Frederick Winslow Taylor, (1856-1915) Amerikan mühendis ve endüstriyel idâre uzmanı. Endüstriyel verimliliği arttırmak için çeşitli çalışmaları olmuştur.

20 Mart 1856da, Pennsylvania eyaletinin Germantown şehrinde varlıklı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. Harvardda hukuk okumak istemişti, fakat çeşitli sağlık sorunları yüzünden üniversite eğitiminden vazgeçmek zorunda kaldı. 1874 yılında makinist çıraklığına başladı. Bu sıralarda mühendis olabilmek amacıyla akşam eğitimine devam ediyordu.

1878de işçi olarak girdiği Midvale Şirketinde 1894te başmühendis oldu. Daha sonraları ise yine Midvale Şirketinde idâreci oldu. Endüstriyel verimliliğin artması için geliştirdiği çeşitli fikirleri burada uyguladı ve şirketin gelişmesine katkıda bulundu. Daha sonra, Bethlehem Steel isimli firmada ilk kez idâri birimleri yeniden örgütlemeye girişmiş fakat diğer müdürlerle arasında çıkan ihtilaflar sonucu 1901 yılında buradan ayrılmak zorunda kalmıştır. Kısa süre sonra yazdığı Shop Management isimli kitabıyla ünlendi. O dönemin fabrika yönetimini ve endüstriyel idâri mekanizmalarını fazlasıyla amatör ve primitif buluyordu. İdâri mekanizmalar için çeşitli disiplinlerin gerekliliğini, işçilerin işbirliği içinde olmasının önemini ısrarla savunuyordu. Metod Etüdü ve Zaman Etüdü gibi çalışmaları ile tarihe geçmiştir. Çoğu uzman tarafından Endüstri Mühendisliğinin babası olarak kabul edilmektedir. 1911 yılında yayınlanan The Principles of Scientific Management isimli makalesi ile ününe ün katmıştır. Bu son eserinde belirttiği bir çok önemli nokta ile beraber fikirlerinin tamamına Taylorizm denilmektedir. 21 Mart 1915te Philedephiada öldü.

written by admin

Apr 07

Daha iyinin bilimi / The Science of better

Endüstri mühendisliği; insan, bilgi, malzeme, ekipman ve süreçlerin kullanılması, geliştirilmesi ve yönetimi ile ilgili bir mühendislik dalıdır. Endüstri mühendisleri zaman, para, malzeme, enerji gibi kaynakların verimli kullanımına ve hizmet kalitesinin arttırılmasına yönelik çalışmalarda bulunurlar. Endüstri mühendisliği diğer mühendislik dallarından farklı bir yapıya ve düşünce sistemine sahiptir. En önemli fark endüstri mühendisliğinin parçayı değil bütünü gözönüne alarak çalışması yani sistemin bütünüyle ilgilenmesidir. İkinci önemli fark ise her türlü endüstri mühendisliği uygulamasında insan faktörünü dikkate almasıdır. Bu sebeplerden dolayı endüstri mühendisliği temel doğa bilimleriyle olan ilişkisinin yanında sosyal bilimlerle de içiçedir.

Dünyanın endüstri mühendislerine ihtiyacı var!
ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre 2005 yılında ABD de 177,000 endüstri mühendisi aktif olarak çalışmaktayken günümüze kadar bu sayı daha da artmıştır. Bu sayının 2014 yılına kadar öngörülen büyüme miktarı ise %10 %20 arasındadır. Yine ABD Çalışma Bakanlığı verilerine göre 2014 yılına kadar ülke içinde 71,000 yeni endüstri mühendisi; 49,000 yeni elektrik mühendisi, 77,000 yeni inşaat mühendisi, 87,000 yeni makine mühendisine ihtiyaç duyulacaktır. Unutulmaması gereken ise arz ve talebin endüstri mühendislerinin kontrolünde olacağıdır.

Türkiye de ise durum istatistiklerden biraz uzak olmasına rağmen rahatlıkla söyleyebileceğimiz ilk şey, ülkemizde endüstri mühendislerine olan ve olacak olan ihtiyacın diğer ülkelere kıyasla daha fazla olduğu ve olacağıdır. Bunun nedeni, gelişen, büyüyen, dinamik ve doğru yönlendirilen iş gücüne ihtiyaç duyan bir ekonomide, planlı ve doğru stratejilerle büyümeyi sağlayacak olan endüstri mühendislerine duyulan ve duyulacak olan ihtiyacın da aynı oranda fazla olmasıdır.

Gerek dünyada gerekse de ülkemizde şirketler ve kurumlar arası rekabet çok üst seviyelerde seyretmektedir. Bu nedenle bu birimler arasında fark yaratacak işleri ortaya koymak, karlılığı sağlamak ve bir adım öne geçmek, günümüzde tarih boyunca olduğundan çok çok daha değerlidir. Rekabetçiliği arttırmanın en akılcı yolu olan verimliliği arttırmak da endüstri mühendislerinin uzmanlık alanlarından biridir. Bu nedenle ülkemizin dünyada söz sahibi şirketlere ve dünyada söz sahibi kalite-üretim anlayışlarına sahip olabilmesi ve kalkınma basamaklarını hızla çıkabilmesi için başrolü endüstri mühendisleri oynayacaktır.

Endüstri mühendisleri ne yaparlar?
Mühendislik, genelde problem tanımlama, gerekli çözümler yapma, çözüm seçenekleri türetme, karar verme ve çözümden oluşan bir süreçtir. Endüstri mühendisleri de çıkışlarını bu tanımdan alarak verimliliği ve karlılığı arttırma doğrultusunda çalışırlar ve temelde şu faaliyetleri gerçekleştirirler,

* Üretim

* Yöneylem araştırması

* Sistem mühendisliği

* Süreç mühendisliği

* İnsan faktörü

* Kalite kontrol

Şimdi basitçe bu kavramları açıklayalım;

Üretim
Endüstri mühendisleri üretim süreçlerinde çok büyük pay sahibidirler. Üretim hatlarının ve üretim süreçlerinin tasarlanması ve kontrolü endüstri mühendisleri tarafından gerçekleştirilir.

Yani, endüstri mühendisleri işletmelerde üretim süreçlerinde;

* Bir sonraki fabrikamızı nereye kuralım?

* Bu üründen ne zaman, ne kadar üretelim?

* Bir montaj hattı yeni bir ürün için nasıl konfigüre edilir?

gibi soruları cevaplarlar.

Yöneylem araştırması
Yöneylem araştırması endüstri mühendisliğinin en hesaba ve matematiğe dayalı ilgi alanıdır. Temeli, matematiği kullanarak optimizasyonu (en uygun hale getirme) sağlamaktır.

Yani endüstri mühendisleri yöneylem araştırması metodlarını kullanarak,

* Bir havayolu şirketinin ya da bir lojistik şirketinin ulaştırma rotalarının en iyi şekilde belirlenmesi

* Binlerce ya da çok miktardaki ürünün bir fabrikaya ya da askeri bir tesise minimum maliyetle ulaştırılması

gibi problemleri çözerler.

Sistem/Süreç mühendisliği
Endüstri mühendisleri bir sistemin performansını yükseltmek için o sistem içerisindeki, bilgi, malzeme ve insan akışını analiz eder, optimize eder ve yeniden tasarlarlar

Yani endüstri mühendisleri sistem/süreç mühendisliği ile,

* Bir devlet dairesindeki evrak akışının analiz edilmesi ve teknolojik altyapı yazılımları kullanılarak iyileştirilmesi,

* Bir hastanenin acil servisindeki güvenliğin ve performansın arttırılması için sistem içerisindeki insan akışının analiz edip modellenmesi

gibi süreç/sistem analizleri ve tasarımları yaparlar.

İnsan faktörü
Endüstri mühendisleri tasarladıkları sistemlerin kusursuz çalışabilmeleri için sistemler içerisindeki insan faktörünü de her zaman hesaba katarlar. Bunu yapmak içinde insanların nasıl düşündüklerini, söylenenlere ve durumlara karşı nasıl hareket ettiklerini ve tepki verdiklerini analiz ederler ve insan faktörünü yönlendirirler.

Bunun için de,

* İnsanların fiziksel kapasitelerini ölçmek ve değerlendirmek için ergonomi analizleri yaparlar,

* İnsan faktöründe sistem içerisindeki insanların mental kapasitelerin önemini vurgularlar ve hesaplarlar,

* İnsan-makina sistemleri sayesinde insan ve makina sistemleri arasındaki ilişkileri ve etkileşimleri incelerler.

Kalite
Günümüz üretim ve hizmet sektöründe kalite en önemli faktörlerden biridir. Endüstri mühendisleri istatistiksel örnekleme yardımıyla ürünlerin kalitelerini analiz ederler. Birçok şirket ürünlerinin kalitelerinin değerlendirilmesi, ölçülmesi ve iyileştirilmesi için kalite kontrol süreçlerini endüstri mühendislerinin yönetiminde gerçekleştirmektedir. Endüstri mühendisleri; tüm süreçlerin, toplam kalitenin arttırılması ve devamlı iyileştirilmesi temeline dayandığı sistemlerle kalite kontrol süreçlerine çeşitli yenilikler getirmişlerdir. Bu yeniliklerdeki temel anlayış ise kaliteyi son kontrolde değil; tasarım ve üretim süreçlerinin tümünde uygulayarak sağlamaktır.

Endüstri mühendisliği lisans eğitimi
4 yıllık eğitim boyunca ilk sınıfta temel bilimlerden başlayan eğitim süreci son sınıfa kadar meslek derslerinin giderek yoğunlaşmasıyla devam eder.

* Proje odaklı olması

* İş dünyasına ve iş süreçlerine yönelik olması

* Karmaşık matematik işlemleri arasında kaybolmaktansa daha çok pratik uygulamaya yönelik bir içeriğe sahip olması

* Yaratıcılık, rasyonellik ve bilgi teknolojileri temelli çalışmaları yapısında barındırması,

endüstri mühendisliği eğitiminin temel karakteristikleri arasında sayılabilir.

Endüstri mühendisliği karakteri
Endüstri mühedisliği, ilgilendiği çalışma alanlarının genişliği nedeniyle sıradan bir mühendis olmanın ötesinde bazı farklı nitelikler de istemektedir. Bir endüstri mühendisliği öğrencisinde ve bir endüstri mühendisinde olması fark yaratcak olan özellikler şu şekilde sıralanabilir:

* İlgi alanlarının çok geniş olması,

* Ders dışı öğrenci kulüp etkinliklerinde aktif olarak yer alması ve sosyal aktivitelere katılması,

* Grup ve takım çalışmalarına yatkın olması,

* Geniş bir dünya görüşü ve zengin bakış açısına sahip olması,

* İletişimi ve sosyal yönü etkili ve güçlü olması,

* Analitik düşünebilmesi ,

* Teknolojiye ilgi duyması, güncel gelişmelerden haberdar olması ve temel teknolojik uygulamalara hakim olması,

İşte bu özellikler ideal bir endüstri mühendisliği öğrencisini ve ideal bir endüstri mühendisini tarif etmektedir.

written by admin